Klimaatvriendelijke sojaproductie vormde de rode draad tijdens de 11 e editie van de World Soybean Research Conference medio juni in Wenen. Wereldwijd is soja het belangrijkste eiwit- en oliehoudende gewas. Zowel voor food als feed, als voor niet-voedingsproducten is soja belangrijk, betoogt professor Johann Vollmann.

“De massale expansie van de sojaproductie wordt wereldwijd geassocieerd met een stijging van de broeikasgasemissies, ontbossing en het verlies van biodiversiteit”, zegt professor en congresvoorzitter Johan Vollmann tijdens de World Soybean Research Conference .

Probleem of oplossing?

Is soja een probleem of een oplossing? Dat was de vraag waarop tijdens het congres naar een wetenschappelijk antwoord werd gezocht.

Volgens directeur Jingyuan Xia, van de divisie Plant Production and Protection van FAO , is de sleutelstrategie het optimaliseren van de positieve aspecten en het minimaliseren van de negatieve. Dat betekent volgens hem:

  • efficiënt water- en meststoffengebruik
  • veerkrachtige en gediversifieerde sojagewassystemen
  • innovatieve technologieën, zoals alternatieven voor minerale meststoffen
  • een ecologisch nationaal kader en strategieën
  • relevante internationale gedragsregels
  • standaarden voor goede landbouwpraktijken
  • beloningsmechanismen
  • financiële steun

Xia pleitte ook voor multi-stakeholder-engagementen, kennisoverdracht en internationale samenwerking.

Eiwittransitie

Voorzitter Matthias Krön van Donau Soja wijst op het feit dat 75% van het globaal gewasareaal bestemd is voor veevoeding. “De wetenschap speelt een cruciale rol in de noodzakelijke transformatie”, zegt hij.

Krön wijst daarbij op de 5 pijlers van de eiwittransitie:

  • duurzame en verantwoorde import
  • versterking van de productie van peulvruchtgewassen in Europa
  • verbeterd gebruik van bestaande en nieuwe eiwitbronnen
  • efficiëntie in het gebruik van eiwitten
  • gezondere en meer duurzame diëten
‘Samen met andere eiwitbronnen kunnen we in de toekomst 50% van de Europese eiwitbehoefte invullen’

Volgens Krön gaan we in Europa minder vlees eten en staat non-gmo-soja dichter bij de markt. “Samen met andere eiwitbronnen kunnen we in de toekomst 50% van de Europese eiwitbehoefte invullen”, aldus Krön.

Wetenschap en emotie

In een sessie onder de titel ‘The future of soy is food’ zei de Japanner Atsuto Ono van Someno’s TOFU: “Tofu is goed omdat het gemaakt is met liefde.” Voor Mathilde Alexandre van ProVeg International is het duidelijk: de tijd van vlees eten komt aan zijn einde. “De markt voor plantaardige alternatieven groeit en de consument zal kiezen voor gezonder, duurzamer en meer ethisch verantwoord voedsel.” Voor ProVeg is dat zonder vlees.

‘De markt voor plantaardige alternatieven groeit en de consument zal kiezen voor gezonder, duurzamer en meer ethisch verantwoord voedsel’

Vandaag is ook de Europese soja nog voor 90% bestemd voor veevoeding. De consument, die volgens sommige sprekers geen vlees meer zal willen, zal dan toch zijn aankoopgedrag erg moeten veranderen en kiezen voor duurdere voeding.

Duurzame soja standaarden

In de sessie ‘Policy & Corporate Social Responsibility’ gaf voorzitter Lieven Callewaert van het ‘Collaborative Soy Initiative’ (CSI) toelichting over duurzame sojastandaarden en certificeringen zoals die van Donau Soja en de Round Table of Responsible Soy (RTRS) en benadrukte dat ontbossingsvrije soja een wettelijke regeling krijgt in de EU.

“Of dit de ontbossing zal tegenhouden is maar zeer de vraag”, zegt hij.” Het is één pijler van duurzame ontwikkeling en hopelijk niet de enige focus.” Volgens Ursula Britner van Greenpeace is er meer nodig dan certificering. Zij pleitte voor wetgeving in de producerende landen, complete traceerbaarheid, 30% bescherming van ecosystemen tegen 2030, herstel van 500 miljoen hectare natuurlijk woud, reductie van de productie en consumptie van vlees en zuivelproducten en een handel die de mens en de natuur bevoordeelt en niet de winst. De Braziliaan Guillaume Tessier van World Wildlife Fund (WWF) pleitte voor ontbossings- en conversievrije bevoorradingsketens tegen 2025, transparante naspeurbaarheid, monitorings- en verslaggevings- en verificatiesystemen.

Strategie noodzakelijk

Naast de Vlaming Lieven Callewaert was ook Ruud Tijssens van Agrifirm spreker in de plenaire sessie over Europese Soja. Hij gaf toelichting over Agrifirm en haar doelstelling ‘Verantwoordelijke Voedselketens voor de komende generaties’. Hij zei ook dat de sojaproductie in Nederland terugloopt omdat ze niet voordelig is voor de boer.

‘De sojaproductie in Nederland loopt terug omdat ze niet voordelig is voor de boer’

Wat de eiwittransitie betreft is er volgens Tijssens een plan nodig. Hij wees erop dat volgens de FAO de consumptie van dierlijke eiwitten wereldwijd tegen 2050 met 60% zal stijgen. Een strategie is dus wel degelijk nodig. Daarmee belandde het debat weer met de voeten op de grond. Callewaert wees er tot slot op dat het darmstelsel van een dier beter geschikt is om soja om te zetten in menselijk voedsel, beter dan dat het menselijk darmstelsel dat kan.

Deel dit artikel