Over een wat mindere eiwitverteerbaarheid en een wat hoger gehalte aan anti-nutritionele factoren in raapzaadproducten is vaker geschreven. Vaak in vergelijking met sojaschroot. Het zou raapzaadproducten net wat minder aantrekkelijk maken. Dit wordt vaak toegeschreven aan anti-nutritionele factoren in raapzaad, zoals glucosinolaten, sinapine, fytaat en vezels.
Biologische methoden
Het gebruik van biologische methoden om de voederwaarde van co-producten te verbeteren is niet nieuw. Het gebruik van schimmels kan leiden tot het verminderen van schadelijke factoren in voedermiddelen, waardoor de verteerbaarheid verbetert. Vastestof-fermentatie is een van de technieken die meer en meer opkomt als een mogelijkheid met voordelen als minder waterverbruik en relatief eenvoudige toepassing. Heidari en collega’s (2024) uit de VS schreven samen met collega’s uit Noorwegen een publicatie over deze techniek voor het verbeteren van de voederwaarde van raapzaadschroot.
Zij onderzochten het gebruik van de schimmel Pleurotus ostreatus , een schimmel die kan groeien op lignocellulose-materiaal en de eigenschap heeft om fenolische bestanddelen zoals sinapinezuur te verlagen. Deze schimmel wordt tevens aangemerkt als veilig (GRAS: ‘generally regarded as safe’). Daarmee zou deze schimmel de voederwaarde van raapzaadschroot kunnen verbeteren.
Onderzoek
In het onderzoek werd raapzaadschroot geëvalueerd voor en na fermentatie met de schimmel Pleurotus ostreatus , terwijl ook enkele condities voor de fermentatie (vochtgehalte, roeren, fermentatieduur) in het onderzoek werden meegenomen. Ten slotte werd voor de beste behandeling van de fermentatie de in vitroverteerbaarheid bepaald van de droge stof.
Resultaten
Tabellen 1 en 2 laten enkele resultaten zien van de raapzaadschrootbehandeling. Er is een enorme reductie van anti-nutritionele factoren als gevolg van de behandeling bij zowel sinapinezuur, sinapine als het gehalte aan totaal glucosinolaten. Het gehalte aan fytaat laat eveneens een reductie zien, alhoewel minder spectaculair: deze blijkt afhankelijk te zijn van zowel de fermentatieduur als het gebruikte vochtpercentage. Niet in de tabel opgenomen is het eiwitgehalte.
Maar ook dit gehalte blijkt na 4 of 8 dagen van fermentatie significant toe te nemen. De schimmelbehandeling geeft voor de verschillende aminozuurgehalten variabele uitkomsten in vergelijking met het onbehandeld materiaal: een en ander is echter afhankelijk van het gebruikte vochtpercentage tijdens de fermentatie.
De in vitro (schijnbare ileale) verteerbaarheidscoëfficiënt van de droge stof (2-staps enzymatische methode) gaf een verbetering door fermentatie van 0.56 naar 0.66. De fermentatieduur bleek een optimum te hebben voor de resultaten: een langere duur van 20 dagen gaf minder goede resultaten dan een fermentatieduur van 8 dagen, zodat men de conclusie trok dat een kortere fermentatie bij een lager (65 procent)
vochtpercentage een goede basis kon zijn voor een economische fermentatie op industrie-schaal.
Literatuur
In het artikel is een tabel toegevoegd die een goed overzicht geeft van een veelheid van gepubliceerde onderzoeken die gaan over vastestof-fermentatie van raapzaadschroot, inclusief de gebruikte schimmel(s)/vochtgehalten en de effecten op eiwit, glucosinolaten, sinapine en fytaat. Uiteraard zijn de referenties van de onderzoeken erbij vermeld. Een keur aan schimmels zijn hiertoe gebruikt, onder andere aspergillus, trichoderma, pleurotus, etc. Het blijkt dat veel behandelingen – thermisch, chemisch, biologisch – een goede reductie teweegbrengen van anti-nutritionele factoren in raapzaadproducten.
Hierbij staat wel de kanttekening dat dit een eerste doel mag zijn, maar dat de nutriëntverteerbaarheid dan wel moet worden verbeterd. Op deze wijze kunnen behandelde raapzaadproducten – inclusief de behandelde producten uit de onderhavige studie – de vergelijking met andere grondstoffen goed doorstaan (Tabel 3).
Referenties zijn opvraagbaar bij de redactie.
Onderzoek raapzaad in Wageningen
Wagenings onderzoek heeft al eerder aangetoond dat een thermische behandeling zoals toasten een goede optie kan zijn voor het verbeteren van de voederwaarde van raapzaad voor varkens (Salazar Villanea, 2017). Ook door het gebruik van fermentatie worden antinutritionele factoren dus sterk verlaagd en laat gefermenteerd raapzaadschroot hogere eiwitgehalten zien zonder dat dit ten koste gaat van de eiwitverteerbaarheid. Daar schreven Lannuzel e.a. (2022) eerder een review over.










