Wij hebben altijd geleerd dat vrijhandel welvaart oplevert voor alle betrokken landen. Toch werd er al sinds de jaren tachtig over onderhandeld en blijkt het moeilijk om akkoorden te realiseren. Toch waren we erg dichtbij.

Welvaart of niet, op dit moment is het vrijhandelskaartenhuisje ingestort. We wijzen daarvoor allemaal naar Donald Trump. Inderdaad, met zijn hoge invoertarieven heeft hij de wereldmarkt door elkaar geschud. In zijn visie moet dat de welvaart van de Amerikanen dienen: mijn welvaart ten koste van die van anderen. Maar zo werkt het niet. Voor tal van producten moeten Amerikanen nu meer betalen. Dat de Trump-operatie meer productie oplevert voor de VS, blijft de vraag.

Belangrijkste doelwit

Er is nog een ander negatief effect. De getroffen landen kunnen reageren, bijvoorbeeld met hoge tarieven op Amerikaanse producten. Voor Trump is China het belangrijkste doelwit, omwille van de onevenwichtige handelsbalans met de VS. Maar hoe kwetsbaar is China?

Door zijn regeringssysteem én dynamiek is China zeer flexibel. Al hebben de Chinezen veel soja nodig, ze kopen die gewoon elders, zoals in Brazilië. En ze kopen al jaren gronden op in andere landen om zelf soja te telen. Wat ze ook doen, en snel, is fabrieken bouwen in landen als Egypte, om daar te produceren en zo de Trump-tarieven te omzeilen.

Antidumpingtarieven

Ook de EU laat zich niet onbetuigd met hoge of zogenaamde antidumpingtarieven. Denk aan de heffingen op Chinese lysine en auto’s. De Chinezen kunnen zich echter goed weren in handelsoorlogen. Ze omzeilen tarieven door elders te produceren. Wat erger is: ze heffen antidumpingtarieven op ons varkensvlees. Ook onze zuivelproducten zijn in het vizier.

Vrijhandel bevordert in principe welvaart voor iedereen, maar in de praktijk gaat dat niet vanzelf. Handelsakkoorden zijn nodig om het systeem bij te sturen. Uiteindelijk moet de Wereldhandelsorganisatie nieuw leven worden ingeblazen. Maar vrijhandel mag niet leiden tot invoer van producten die niet voldoen aan onze normen voor voedselveiligheid, kwaliteit en duurzaamheid. Op dat gebied geeft de EU vaak te veel toe.

Jef Verhaeren

Deel dit artikel