Het onderliggende probleem van overgewicht bij huisdieren, is in veel gevallen het baasje: zij verwennen hun dier graag met te veel tussendoortjes. Te weinig lichaamsbeweging is een andere factor. Ook na castratie of sterilisatie kan gewichtstoename optreden.

‘Voerbeperking is dus niet genoeg om de problemen op te lossen’

Minder calorieën

Het is bekend dat de samenstelling van de microbiota in het maagdarmkanaal gerelateerd is aan lichaamsgewicht. Vecchiato et al. (2023) vonden dat overgewicht bij honden is geassocieerd met chronische ontstekingen. Omschakeling naar een voer met minder calorieën beïnvloedde de microbiotasamenstelling of de ontstekingsmarkers niet. Voerbeperking is dus niet genoeg om de problemen op te lossen.

Vezels en eiwitten

Vezels en eiwitten in het voer spelen ook een rol, zo blijkt uit onderzoek van Apper et al. (2020) met te dikke Beagles. Toevoeging van 1 procent kortketenig fructo-oligosaccharide leidde tot veranderingen in het darmmicrobioom en meer boterzuur. Dit kan gunstig zijn voor het glucosemetabolisme. Ook identificeerden Apper et al. bacteriesoorten die worden geassocieerd met ontstekingsreacties, glucosehomeostase en overgewicht. Daarnaast spelen galzuren en bepaalde aminozuren (phenylalanine) een rol in de glucosehomeostase.

Veranderde microbiota

Kang Yang et al. (2023) ontdekten dat zwaarlijvigheid na sterilisatie gepaard gaat met veranderingen in de microbiota en de kortketenige vetzuren in de darmen van honden. Bij de honden met overgewicht vonden de onderzoekers minder azijnzuur, propionzuur en boterzuur in de ontlasting en minder bacteriesoorten die deze vetzuren produceren. Zij concluderen dat het vetmetabolisme en het endocriene systeem van deze honden verstoord waren na de sterilisatie.

Voeradditieven

Balouei et al. (2024) onderzochten de effecten van een supplement met verschillende voeradditieven op tien volwassen honden met overgewicht. Het supplement bevatte een extract van mariadistel, prebiotica, probiotica, omega 3-vetzuren, minera-len en vitaminen. De onderzoekers vonden positieve effecten op bloedparameters die geassocieerd zijn met leverfunctie en metabole processen. De effecten op de microbiota-samenstelling waren wisselend.

Probiotica

Een overzichtsartikel van Sivamaruthi et al. (2021) beschrijft hoe probiotica gunstige effecten kunnen hebben op het microbioom van de gastheer en zo maagdarmstoornissen en andere gezondheidsproblemen bij honden kunnen tegengaan. De auteurs constateren dat de beschermende effecten van probioticasupplementen afhangen van het soort en het type probiotica, de dosering, de duur van de behandeling en interacties tussen verschillende probiotica en andere toevoegingen. Zij pleiten voor meer onderzoek naar enkelvoudige probiotica en combinaties van species op diverse fysiologische aspecten en ziektebeelden. Effecten van probiotica kunnen ook variëren per hondenras, waarschuwen de onderzoekers.

Uit onderzoek van Aipeng Mao et al. (2024) blijkt dat toevoeging van Lactobacillus acidophilus aan het voer van Chinese honden invloed heeft op het vetmetabolisme, het immuunsysteem en de antioxidantcapaciteit, al werden er geen effecten gevonden op nutriëntenvertering of lichaamsgewicht.

Belà et al. (2024) onderzocht de effecten van probiotica op darmmicrobiota en de vorming van kortketenige vetzuren in vitro. Zij vonden een duidelijk effect op de samenstelling van de microbiota: het aandeel lactobacillen en bifidobacteriën (producenten van kortketenige vetzuren) nam toe en andere bacteriesoorten (Bacteroïdes, Prevotella, Porphyromonas) werden juist geremd.

Een pilotstudie van Lee et al. (2022) laat zien dat een synbioticum met Lactobacillus gasseri BNR17, gedurende tien weken verstrekt aan honden met overgewicht, leidde tot een verlaging van het lichaamsgewicht, de conditiescore en de onderhuidse vetmassa. De diversiteit van de darmmicrobiota nam toe, evenals het koolhydraat- en vetmetabolisme.

‘Effecten van probiotica kunnen ook variëren per hondenras’

Kang et al. publiceerden in 2024 de resultaten van een studie waaruit blijkt dat probioticasupplementatie (Enterococcus faecium IDCC 2102 en Bifidobacterium lactis IDCC 4301) bij zwaarlijvige honden leidt tot veranderingen in het darmmicrobioom en het energiemetabolisme, met gewichtsverlies tot gevolg.

Gezond gewicht

Probiotica kunnen dus bijdragen aan gewichtsverlies of het behoud van een gezond gewicht bij honden. Het selecteren van de optimale (combinatie van) probiotica is wel een uitdaging, maar gelukkig wordt er steeds meer onderzoek gedaan naar gezondheidseffecten van probiotica en andere voersupplementen voor honden.

Deel dit artikel

Carolien Makkink