De onderzoekers namen op 60 Nederlandse melkveebedrijven monsters van het totale gemengde rantsoen (TMR). In totaal zijn 184 monsters onderzocht op 31 verschillende mycotoxinen via een LC-MS-methode. Van alle monsters testte 94 procent positief op minimaal één mycotoxine. Deoxynivalenol (DON) en zearalenon (ZEN) zijn de belangrijkste risicostoffen en werden het vaakst en op de hoogste niveaus aangetroffen. Ook in de bredere MycoCheck-monitoring over 2025, met 898 monsters, testte 93,5 procent positief op minimaal één mycotoxine.

Aandachtpunten

Opvallend is dat de gehalten in krachtvoer/ concentraat iets hoger liggen dan in de PMR- of TMR-rantsoenen. Volgens de onderzoekers is dat logisch: veel mycotoxinen komen via granen binnen en overleven het persproces van brok. In gras(kuil) wordt over het algemeen minder mycotoxinen gevonden, al blijven broei en schimmelvorming wel aandachtspunten. Het grootste risico zit in mais(kuil) en in rantsoenen met een hoger aandeel mais of granen.

Ogenschijnlijk schoon voer

De onderzoekers geven aan dat zichtbare schimmel niet automatisch betekent dat er mycotoxinen aanwezig zijn, en andersom. Mycotoxinen kunnen ook in ogenschijnlijk schoon voer zitten. Met de app Myco Check kunnen ondernemers zelf een eerste inschatting maken op risico’s. Of juist op basis van verschijnselen bij koeien een indicatie geven van de mogelijke veroorzakers. Negatieve effecten zijn met mycotoxinebinders te beperken. Voor sommigen is eenvoudige klei genoeg, zoals aflatoxines.

Voor onder andere DON en ZEN zijn specifieke oplossingen nodig, aldus de onderzoekers. Ze benadrukken dat melkveehouders niet alleen naar broei of schimmel moeten kijken, maar vooral naar meten en monitoren. Zeker bij hoogproductieve koeien in de piek van de lactatie hebben ook relatief gangbare gehalten invloed op drogestofopname, vertering, immuniteit en melkproductie.

Deel dit artikel