Tijdens de trainingen kan er meteen in de praktijk worden geoefend.
Het demonstratiemodel van de losbodem is regelmatig voer voor een levendige discussie.
“Een blije chauffeur rendeert het beste”, zegt oprichter John Kramer van Ways Europe Kampen. “Als een chauffeur lekker in zijn vel zit en weet waar hij mee bezig is, dan komt dat de kwaliteit van zijn werk ten goede en bovendien leidt dat tot minder verzuim.”
Samen met de transport- en ook de diervoedersector ontwikkelde John trainingen die allemaal meetellen voor Code 95. “Wat we nog veel zien is dat een behoorlijk aantal chauffeurs tot aan deze training niet op de hoogte waren van de werking van het lossysteem. Of andere technische delen van het materieel waar ze dagelijks mee werken.” In het leslokaal op de hoofdlocatie in Kampen loopt hij richting een demonstratiemodel van een losbodem.
“We leren de chauffeurs hier het principe van het losproces. Met behulp van de losbodem kunnen we laten zien wat er in de bulkwagen gebeurt op het moment dat je het vak openzet. Klopt het wel dat wanneer je de losbodem volledig openzet het product lekker snel de silo wordt ingeblazen, of is een andere manier van lossen misschien beter? En of je nou met een blaasbulk, sluiskipper of bandlosser werkt, het is essentieel dat je begrijpt hoe het systeem werkt.”
Van elkaar leren
Volgens John is het razend interessant om te zien hoe de chauffeurs met elkaar in discussie gaan, maar ook dat ze van elkaar leren. Het losproces bevat 25 stappen. “Over de volgorde van deze stappen is vaak discussie. Dit is slechts één onderdeel van een training, maar wij horen heel vaak: ‘dat wist ik niet’ of: ‘oh, doe jij dat op die manier, dat ga ik voortaan ook zo doen.’”
Tot voor kort was het bespreken van het welzijn een echte no-go in de transportsector. “Het is van oudsher een stoere mannensector waar niet over gevoel werd gesproken. Vanuit werkgeversperspectief moest er geld worden verdiend, waarbij de chauffeur slechts een schakel in het proces was. Je kreeg op je eerste dag bij wijze van spreken de sleutels van de truck in de handen gedrukt en veel succes ermee.”
Voordat John in 2012 startte met Ways Europe, werkte hij bij een grote rijschool. “In die periode kwam ik erachter dat er helemaal geen visie was op de ontwikkeling van vrachtwagenchauffeurs. Zowel vakinhoudelijk als op persoonlijk vlak. De uren voor Code 95 moesten zo goedkoop mogelijk worden ingevuld. Chauffeurs kregen dan bijvoorbeeld vier keer een EHBO-cursus, maar vakinhoudelijk werden ze niks wijzer. Sommige bedrijven werkten wel met mentoren, maar vaak haakten die snel weer af omdat zij bij gebrek aan een visie niet goed wisten wat ze moesten doen. Toen dacht ik bij mezelf: dat moet anders.”
Theorie en praktijk
Op aangeven van Roel den Hollander van Ecotrans kwam John met het Feed Design Lab in Wanssum en met Frans van de Stroet van De Heus in contact. Het idee werd geboren om alle partijen uit de sector bij elkaar te brengen om vakinhoudelijke trainingen te ontwikkelen, gericht op de diervoederchauffeurs. Anno 2023 kunnen er alleen al voor het agrarisch transport elf verschillende trainingen worden gevolgd (zie kader).
Deze trainingen worden gegeven in Kampen of in Herwijnen. Beide locaties hebben een silo en lesruimte, zodat cursisten ook daadwerkelijk meteen in de praktijk kunnen oefenen. Daarnaast worden er sinds twee jaar trainingen in België gegeven. Binnenkort is het de bedoeling dat ook in Duitsland trainingen starten.
Persoonlijke positieve aandacht
“De trainingen duren 8 uren, waarbij theorie en praktijk met elkaar worden afgewisseld. De tijd dat een trainer 8 uren lang PowerPoint-sheets voorleest of met nietszeggende verhalen over zijn eigen ervaringen in Saudi-Arabië vertelt, is wel geweest. Dat blijft niet hangen. Na afloop van een training die bij ons wordt gevolgd horen we heel vaak: ‘goh, dit ging echt over mij’”. En daar ligt volgens John de sleutel om vrachtwagenchauffeurs blij te krijgen.
“Door als werkgever persoonlijke positieve aandacht aan je werknemer te geven, voelen zij zich gewaardeerd. De mens moet centraal staan. Belangrijk hierbij is dat je dit blijft doen. Het werken aan de kwaliteit van jouw mensen is een continu proces”, aldus John.
‘Het is van oudsher een stoere mannensector waar niet over gevoel werd gesproken’
Dat besef lijkt sinds de laatste vijf jaar ook ingedaald in de transportsector, die steeds vaker volop inzet op duurzame inzetbaarheid van zijn medewerkers. “Die omslag is daar nu wel gemaakt, mede ingegeven door het chauffeurstekort. Het sectorinstituut (STL – red.) heeft daar ook mooie programma’s voor ontwikkeld die wij samen met hen uitvoeren binnen de bedrijven. Bijvoorbeeld DRIVE-workshops, waarmee je in korte tijd met de chauffeurs nadenkt over hun vitaliteit, betrokkenheid en gemotiveerdheid. Heel waardevol.”
Kunstmatige intelligentie
Eén van de manieren om de kwaliteit en het welzijn van vrachtwagenchauffeurs te waarborgen is het gebruik van een app die werkt met kunstmatige intelligentie. “Die app monitort het rij- en losgedrag van de chauffeur en geeft de chauffeur vervolgens tips. Het belangrijkste is echter dat de leidinggevende positieve aandacht blijft geven.
Stel doelen en als je die bereikt hebt, sta daar dan even bij stil. Geef opbouwende feedback en veroordeel niet”, aldus John.
Keurmerk Diervoederchauffeur
De trainingen die Ways Europe verzorgt, worden vaak in samenspraak met de opdrachtgever/ werkgever samengesteld. De trainers zijn vaak zelf werkzaam in de diervoedersector.
“Die mensen weten dus waarover ze het hebben en hebben feeling met de praktijk.”
Specifiek voor de diervoedersector is er een keurmerk Diervoederchauffeur in het leven geroepen.
“Als je minimaal twee van onze trainingen hebt gevolgd, krijg je een pasje met daarop dit keurmerk. Dit pasje heeft een geldigheid van vijf jaar en geeft aan dat je een gedegen opleiding hebt gevolgd waardoor je kennis van zaken hebt. Een mooi neveneffect is dat het de chauffeur een gevoel van erkenning en waardering geeft.”
Communicatie
Zelf geeft John communicatietrainingen. “Veel chauffeurs zijn binnenvetters. Terwijl ze van bijvoorbeeld boeren op het erf de meest schrijnende verhalen te horen krijgen. Dat maalt dan vervolgens de hele dag door hun hoofd, terwijl ze in hun eentje in de truck zitten. Ze moeten dat eigenlijk ventileren, maar doen dat te weinig. Voor veel chauffeurs is het moeilijk zich te uiten, maar het gaat ze zowel op persoonlijk als op zakelijk vlak verder helpen als zij zich beter kunnen uiten.”
Ways Europe leidt zo’n honderd mentoren per jaar op. Deze mensen werken allen bij de bekende voerleveranciers en transportbedrijven. “We streven ernaar dat zij allemaal op dezelfde manier lesgeven. Met een goed gerichte training zijn mensen bijvoorbeeld sneller in staat om een bulkauto op de juiste wijze te bedienen. We hadden laatst een groep Poolse chauffeurs die het binnen twee dagen onder de knie hadden. We kregen achteraf de vraag hoe we dat zo snel voor elkaar hadden gekregen.”
‘Die omslag is daar nu wel gemaakt, mede ingegeven door het chauffeurstekort’
Oprichter John Kramer bij de silo die op het terrein in Kampen staat.
Eyeopener
Harm Lageveen is 19 jaar werkzaam als bulkwagenchauffeur bij AB Texel. Hij volgde bij Ways Europe onder andere de cursus ‘Kundig in het lossen’. “Een echte eyeopener”, zegt Harm. “Ik dacht met mijn jarenlange ervaring dat ik allemaal wel wist hoe het werkte, maar ik heb echt weer nieuwe dingen geleerd. Een opfriscursus is heel goed, daar word je echt niet minder van.” Naar eigen zeggen is hij van de snelle actie. “Ik zette de losbodem altijd volledig open zodat het voer lekker snel werd gelost, maar voor de kwaliteit van het voer is dat niet bevorderlijk. Dat was voor mij echt wel een openbaring.”
De grootste kracht van de cursus is volgens Harm dat inzichtelijk wordt gemaakt waarom iets op een bepaalde manier gedaan moet worden. “Je kunt wel instructies geven, maar als je laat zien hoe iets werkt en waarom het zo moet gebeuren, dan werkt dat veel motiverender dan wanneer je zonder enige toelichting instructies geeft. Het waarom is belangrijk.”
Ander type chauffeurs
Harm is bij AB Texel eveneens mentorchauffeur. Hij constateert dat het type chauffeur door de jaren heen anders is geworden.
“De tijd dat zonen hun vader als chauffeur opvolgden is voorbij. Daardoor zie je dat het niveau van de chauffeur wel wat verandert, je hebt niet persé meer het stereotype chauffeur in je wagens zitten. Los daarvan is het belangrijk dat chauffeurs goed worden begeleid. Wij hebben verschillende filmpjes gemaakt waarin we uitleggen wat het werk als chauffeur bij AB Texel precies inhoudt. Die filmpjes krijgen chauffeurs te zien voordat zij bij ons aan de interne opleiding beginnen. Dat werkt echt perfect.”
Efficiënt rijden
Dan tot slot de vraag waar Harm als chauffeur blij van wordt? “Zo min mogelijk lege kilometers rijden geeft echt een enorme voldoening. In mijn beginjaren, toen nog onder Bok transport, reden wij vol heen en leeg terug. Doodzonde. Efficiënt rijden geeft mij een goed gevoel en we dragen ook nog een steentje bij aan een beter milieu. Verder zijn bij AB Texel de lijntjes kort. Als ik me bij personeelszaken aanmeld voor een Code 95-training weten ze precies wie ik ben en wat ik doe. Dat persoonlijke contact vind ik heel fijn en zou je bij zo’n grote organisatie misschien niet meteen verwachten.”
Kennisdelen
Jan Bakker is 37 jaar werkzaam bij De Heus voeders en werkte mee aan het ontwikkelen van de cursussen, maar hij volgde er zelf ook een aantal. “De cursussen worden gegeven in groepen van acht personen. Je zit met verschillende collega’s uit de diervoedersector bij elkaar, dus je kunt ervaringen uitwisselen en elkaar beter maken, ik ervaar dat als waardevol.”
Jan is het eens met de stelling dat dit type cursussen voor Code 95 een waardevolle toevoeging is. “Aan het begin van de dag bij het voorstelrondje heb ik wel eens meegemaakt dat iemand zei dat hij er alleen zat zodat hij weer wat punten had voor zijn Code 95. Aan het eind van de dag verliet die persoon supergemotiveerd de training, hij had een leerzame dag gehad.”
‘Veel chauffeurs zijn binnenvetters’
Vakgericht
De afwisseling tussen theorie en praktijk, het delen van ervaringen, elkaars vrachtwagen bekijken en de techniek waarmee wordt gewerkt verder uitdiepen zorgen er volgens Jan voor dat chauffeurs betrokken blijven. “Je bent vakgericht bezig en het gaat echt over jouw werk. Bij Ways Europe kun je uiteenlopende trainingen volgen. Als je bij De Heus in dienst komt volg je eerst de tweedaagse basisopleiding en kun je later verdiepende trainingen volgen.
We merken dat het echt wordt gewaardeerd, maar het is vooral ook nuttig. Als een chauffeur onderweg pech krijgt of er gaat iets stuk, dan is het handig dat hij aan kan geven welk onderdeel er precies stuk is, zodat we snel en gericht kunnen helpen.”
In het leslokaal in Kampen worden verschillende onderdelen van vrachtwagens gebruikt voor de verdiepende trainingen.
Luisterend oor
Net als Harm, is Jan ook mentor en volgde daarvoor een opleiding bij Ways Europe. “Ik vind het fijn dat ik mijn kennis kan overdragen op de nieuwe chauffeurs. Wat ik ook wil overbrengen, is dat je als chauffeur eigenlijk ambassadeur bent van het bedrijf. Klanten zien ons vaker dan onze buitendienstmedewerkers. Op het erf hebben we ook een zekere signaleringsfunctie. Aan de keukentafel bij de boer kunnen wij een luisterend oor bieden en als we denken dat hij hulp nodig heeft kunnen wij aan de bel trekken.
Het aspect klantcontact is een onderdeel in ons werk dat niet mag worden onderschat. Ik heb een agrarische achtergrond, sta graag met mijn voeten in de klei en spreek daardoor de taal van onze klanten. Dat is een aspect in het werk waar ik veel voldoening uit haal.”
Trainingsaanbod
Specifiek voor het agrarisch transport biedt Ways Europe elf verschillende cursussen aan. “Elke cursus behandelt weer een ander aspect van het vak en is gericht op het soort transport dat je doet”, vertelt oprichter John Kramer. “We krijgen veel positieve reacties op onze trainingen, waarschijnlijk omdat ze vakgericht zijn en interactief worden gegeven.”
Aangeboden trainingen zijn onder andere een tweedaagse basisopleiding chauffeur diervoeder, chauffeur veevoeder (GMP+), kundig in het lossen, sluiskipper- en walkingfloorchauffeur, techniek en onderhoud en veiligheid op het boerenerf. “Op het gebied van veiligheid valt nog een wereld te winnen, gelukkig krijgt ook dat aspect steeds meer aandacht.” Naast agrarisch transport houdt Ways Europe zich onder andere ook bezig met klanten uit de petrochemie, brandstoffen en afvaltransport.
Kijk voor het volledige aanbod op https://wayseurope.com (andere website)
Trainers gezocht
Inmiddels hebben al meer dan 1000 diervoederchauffeurs een training bij Ways Europe gevolgd. De trainingen worden veelal verzorgd door ervaren medewerkers uit de diervoedersector. “Echter, we zoeken specifiek voor GMP+ en de bulkauto nog naar meer trainers”, zegt oprichter John Kramer. Belangstellenden kunnen een mail sturen naar:











